Η αναπηρία ως κοινωνική κατασκευή και ο παραμυθητικός χώρος της φροντίδας
Σε συνεργασία με την Εταιρεία Συγγραφέων και την Επιτροπή της «ΑΠΟ ΚΟΝΤΑ: Συναντήσεις μέσα από τη λογοτεχνία με διάφορες κοινωνικές ομάδες» που συντονίζει την προσπάθεια ενίσχυσης της συμπεριληπτικής κουλτούρας, το stigmalogou.gr, το μοναδικό ψηφιακό περιοδικό στα ελληνικά γράμματα που περιέχει διακριτή ενότητα disability, διοργάνωσε δεύτερη εκδήλωση που εξετάζει τις λογοτεχνικές αναπαραστάσεις της νόσου και της αναπηρίας, αυτή τη φορά από την πλευρά των φροντιστών και των οικείων.
Η αναπηρία, περισσότερο από κατάσταση του σώματος, είναι κοινωνική κατασκευή, βαθιά ριζωμένη σε πεποιθήσεις και προκαταλήψεις που γεννήθηκαν ήδη στην αρχαιότητα. Η εξιδανίκευση της κανονικότητας και η εμμονή με το ωραίο έχουν οδηγήσει στην απόσυρση των αναπήρων από το συλλογικό βλέμμα είτε σε ιδρύματα είτε κατ’ οίκον. Ακόμη και σήμερα, που ο κόσμος έχει αφυπνιστεί περισσότερο σχετικά, κυριαρχούν η μισαναπηρία/ ο ικανοτισμός, με αποτέλεσμα οι ανάπηροι και οι νοσούντες να αντιμετωπίζονται σαν βάρος που χρειάζεται «διόρθωση».
Ενάντια σε αυτό το κοινωνικό κατεστημένο που αναπηροποιεί περαιτέρω την αναπηρία, οι φροντιστές και οι οικείοι με την αγάπη και τη φροντίδα τους δημιουργούν έναν παραμυθητικό χώρο όπου κυριαρχεί το ενδιαφέρον για τον άνθρωπο που πάσχει, έναν χώρο όπου η αναπηρία και η νόσος εν μέρει αίρονται. Όμως ισχύει πράγματι αυτό; Ή είναι και οι φροντιστές/οικείοι των νοσούντων/αναπήρων άνθρωποι που δοκιμάζονται και ενίοτε φτάνουν στα όριά τους, άνθρωποι που καταθλίβονται ή/και νιώθουν αρνητικά συναισθήματα με αφορμή το πάσχον σώμα του Άλλου;
Εξετάσαμε αυτούς τους προβληματισμούς μέσα από τη λογοτεχνία. Τι απαντήσεις δίνουν με το λογοτεχνικό τους έργο η Λίλα Κονομάρα και ο Μιχάλης Μακρόπουλος (πεζογραφία), η Μάνια Μεζίτη και η Πωλλέτα Ψυχογυιοπούλου (ποίηση); Πώς μετουσιώνουν σε λογοτεχνία τη φροντίδα, την οδύνη, την αγωνία για τις φριχτές επιλογές που χρειάζεται να κάνει ένας οικείος/φροντιστής ως προς τη θεραπεία και τα φάρμακα; Και, κυρίως, αν είναι οι ίδιοι οικείοι ή φροντιστές, γιατί γράφουν σχετικά; Τους παρηγορεί ή μήπως δεν προσφέρει τίποτα εντέλει; Ερωτήσεις υποβάλει η αρχισυντάκτρια του stigmalogou.gr, Χριστίνα Λιναρδάκη. Εισαγωγή εκ μέρους της Εταιρείας Συγγραφέων θα κάνει η Άννα Αφεντουλίδου.
Αυτά τα ενδιαφέροντα ερωτήματα προσπαθήσαμε να απαντήσουμε στις 9 Ιανουαρίου 2026 και ώρα 19.00 στο Έναστρον βιβλιοκαφέ.
Ακούστηκαν αποσπάσματα έργων των προσκεκλημένων λογοτεχνών, ενώ οι ποιητές Πηνελόπη Αλεξίου, Κατερίνα Γκιουλέκα, Χρίστος Δάλκος και Κατερίνα Καλούδη διάβασαν ποιήματα. Στη θέση του Αντώνη Σκιαθά, την ανθολογία για τον καρκίνο παρουσίασε η καθηγήτρια του ΕΚΠΑ Λιάνα Σακελλίου.
Πηγή: Youtube
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου