Τρίτη 15 Σεπτεμβρίου 2026

Επιστροφή στο σχολείο: Πώς θα μειώσετε το άγχος αποχωρισμού στον σκύλο επειδή αλλάξατε την ρουτίνα του

Κάθε Φθινόπωρο, όταν τα παιδιά ετοιμάζονται να επιστρέψουν στο σχολείο, ένα μέλος της οικογένειας παραμένει απορημένο που πήγε ο καλύτερός τους φίλος.

Από τα μέσα ή τα τέλη Ιουνίου ως τις 11 Σεπτεμβρίου, το σκυλάκι σας έπαιζε με τα παιδιά, κοιμόταν στα κρεβάτια τους, περίμενε για λιχουδιές σε κάθε γεύμα τους (κάθε παιδάκι που τρώει άγαρμπα κάνει έναν σκύλο ευτυχισμένο), έβγαινε έξτρα βόλτες κάθε μέρα με το παιδί και τους φίλους του και πάντα ήξερε τι να κάνει στην ερώτηση «που είναι το μπαλάκι; / παιχνίδι σου» ειδικά αν μιλάμε για κυνηγόσκυλα, λυκόσκυλα και σκυλιά εργασίας με πολύ στενή σχέση με τον άνθρωπο.

Ξαφνικά όλοι επιστρέφουν από τις διακοπές, ο σκύλος παρατηρεί «τον καλύτερό του φίλο» να ετοιμάζει μια τσάντα στις 8 το πρωί (ενώ θα μπορούσαν να χουζουρεύουν παρέα), τα παιδιά βγαίνουν από την πόρτα ή μπαίνουν στο αυτοκίνητο και πάνε στην «δουλειά». «Ξαφνικά» όλα τα ανθρωπάκια, ολόκληρη η αγέλη του σκύλου έφυγε. Εγκατέλειψε το πλοίο. Εκεί μπορεί να έρθει το άγχος αποχωρισμού.

Το πρόβλημα μπορεί να είναι πολύ απλό ή πιο έντονο. Αυτό εξαρτάται το πρόγραμμα των υπολοίπων μελών της οικογένειας. Αν ένα μέλος εργάζεται το μεσημέρι ή το βράδυ, ο σκύλος έχει πάντα παρέα και είναι πάντα με έναν από τους ανθρώπους του. Αν όμως ξαφνικά το σπίτι αδειάζει τότε ο σκύλος μπορεί να νιώσει άγχος αποχωρισμού. Πως εκδηλώνεται το άγχος αποχωρισμού;

«Α, τι ωραίο έπιπλο να μασουλήσουμε!»

Δεν υπάρχει χειρότερο από έναν σκύλο χωρίς ερεθίσματα, που βαριέται, ειδικά αν πρόκειται για σκύλο από 6 μηνών έως 2 ετών και λίγο. Ανάλογα τον χαρακτήρα και την εκπαίδευση μπορεί από το να μασουλήσει κάποιο έπιπλο, πράγματα ή αντικείμενα που βρίσκονται στο πάτωμα. Τυπικά ένα σκυλί έχει εξουσία στα αντικείμενα του πατώματος, σε αντίθεση με αυτά που είναι σε κρεβάτια, τραπέζια ή άλλα σημεία κάτι που επίσης έχει να κάνει με την εκπαίδευση.

Αν όμως αρχίσει να τρώει πόδια από καρέκλες, πόρτες, παντζούρια, παπούτσια, μαξιλάρια, τότε πρέπει να σκεφτείτε πως εκδηλώνει άγχος, άγχος αποχωρισμού ή βαρεμάρα.

Στις φυσιολογικές αντιδράσεις αποχωρισμού των σκύλων μπορεί να είναι η ενούρηση ή η αφόδευση στο πάτωμα, τα γαυγίσματα, τα κλάματα ή ακόμα χειρότερα να μην γίνουν οπτικά αντιληπτές και να αφορούν την ψυχική του ισορροπία. Υπάρχουν πάντα οι σοβαρές περιπτώσεις αποχωρισμού (μόνιμου ή προσωρινού) και οι λιγότερο σοβαρές.

Αξίζει να σημειωθεί πως η επιστήμη της συμπεριφοράς των σκύλων απογειώθηκε με το lockdown την περίοδο της Πανδημίας και την επιστροφή στις εργασίες. Τόσο καθώς πολλές οικογένειες και άνθρωποι απέκτησαν σκύλο μεγαλώνοντας το δείγμα, όσο και για τον χρόνο του έμειναν άνθρωποι και κατοικίδια υπό εγκλεισμό.

Τα σκυλιά όλου του κόσμου φρίκαραν ομαδικά: Από εκεί που ήταν κάθε μέρα με τους ανθρώπους τους, ξαφνικά τα σπίτια άδειασαν. Πιο ελαφρά το πέρασαν οι οικογένειες που έχουν ανάποδα ωράρια και πάντα κάποιος ήταν στο σπίτι.

Δεν έχεις ένα μέλος της οικογένειας ή σκύλο, έχεις ένα ρολόι που σπάνια κάνει λάθος

Θυμηθείτε πως τα σκυλιά δεν έχουν ρολόι, δεν κοιτούν την ώρα στο κινητό τους, αλλά έχουν βιολογικό ρολόι και αναγνωρίζουν τις δραστηριότητες από τις κινήσεις των μελών της οικογένειας. Για παράδειγμα όταν κάποιος φορά παπούτσια ή ρούχα κοντά στην ώρα της βόλτας, μεταφράζεται ως η ώρα της βόλτας. Τα σκυλιά είναι απόλυτα όσο αφορούν την ρουτίνα τους.

Κάνε έναν σκύλο «στρατιωτάκι», στις 08:00 η πρωινή βόλτα, μετά φαγητό, στις 10 παιχνίδι κ.ο.κ. και θα σε αγαπήσει παράφορα. Λατρεύουν την ρουτίνα. Αν ξεκινήσεις να χαλάς την ρουτίνα του σκύλου, τότε μπορεί να «χαλάσεις» τον σκύλο. Ο σκύλος (συχνά και η γάτα, αλλά τώρα μιλάμε για τα σκυλιά), αποκτά αίσθηση ασφάλειας μέσα από την πειραματική και εμπειρική βεβαιότητα πως καλύπτονται οι ανάγκες του. Το φαγητό, η βόλτα, το παιχνίδι, το χάδι, η αγκαλιά.

Το πρόγραμμά σας είναι το πρόγραμμά του και το πρόγραμμά του του χαρίζει ασφάλεια. Ξαφνικά σε ένα και μόνο πρωινό όλα αλλάζουν. Αυτό αποτελεί αδιαμφισβήτητα ένα σοκ για τον καλύτερο σκύλο του ανθρώπου (το «φίλος» είναι το μόνο σίγουρο).

Σε περίπτωση λοιπόν που ο σκύλος εμφανίσει ενοχλήσεις από την ριζική αλλαγή στην ρουτίνα του, το πιο σημαντικό είναι να το αναγνωρίσετε και να σκύψετε πάνω από το πρόβλημα με αγάπη και κατανόηση. Δεν μιλάει, δεν πάει σε ψυχολόγο. Προσπαθεί διαφορετικά να επικοινωνήσει από εμάς.

Δεν είναι ο σκύλος σας, είναι κάθε σκύλος

Ερευνητές του Πανεπιστημίου Texas A&M ανέλυσαν δεδομένα από περισσότερους από 50.000 σκύλους που συμμετείχαν στο Dog Aging Project, οι συμπεριφορές αποχωρισμού και προσκόλλησης αναδείχθηκαν ως η πιο συχνά αναφερόμενη κατηγορία συμπεριφοράς μεταξύ των αμερικανικών σκύλων, μπροστά από την επιθετικότητα, τον φόβο και οτιδήποτε άλλο.

Ο βαθμός σοβαρότητας αυτών των συμπεριφορών ποικίλλει από σκύλο σε σκύλο, αλλά η ίδια η ευρεία συχνότητα της κατηγορίας λέει κάτι: το να μένουν μόνοι τους είναι αυτό με το οποίο οι σκύλοι δυσκολεύονται περισσότερο. Είναι κοινωνικά ζώα και θέλουν την αγέλη τους. Δεν έχετε κάνει τίποτα λάθος και αφορά ακόμα και τα πιο εκπαιδευμένα και πειθαρχημένα σκυλιά που μένουν με οικογένεια.

Το σκυλί δεν εκδικείται, δεν γίνεται κακό ή κομπλεξικό, απλά εκδηλώνει το άγχος του. Άρα σε κάθε περίπτωση ξεχνάτε οποιαδήποτε μορφής τιμωρίας και ασχολείστε αποκλειστικά με το να βοηθήσετε τον σκύλο σας. Το πιο σημαντικό είναι να συνηθίσει την νέα ρουτίνα. Θα τιμωρούσες έναν άνθρωπο που φοβάται ή που αγχώνεται;

Δεν μπορείς να δώσεις στον σκύλο την ρουτίνα που είχε, αλλά μπορείς να του δώσεις μια νέα

Αρχικά το πρώτο πράγμα είναι με στρατιωτική πειθαρχία να ορίσετε μια σταθερή ώρα που θα βγαίνει βόλτα και μια σταθερή ώρα που θα τρώει (συνήθως καλό είναι να τρώνε 10-20 λεπτά μετά την βόλτα, εκτός αν υπάρχει ζήτημα χρόνου). Αυτός είναι ο κεντρικός άξονας γύρω από το βιολογικό του ρολόι. Αν γνωρίζετε από πριν πως θα αλλάξει το πρόγραμμά σας, μπορείτε να το αλλάζετε σταδιακά 5-10 λεπτά κάθε μέρα. Αντίστοιχα 7-10 ημέρες πριν την έναρξη του νέου προγράμματος, μπορείτε να βγαίνετε μια χρονικά διαστήματα ώστε να συνηθίζει την απουσία σας.

Η ρουτίνα της τροφής ορίζει και την ρουτίνα της ικανοποίησης των φυσικών αναγκών οπότε πρέπει να βρείτε έναν λογικό χρόνο ανάμεσα στις δύο -τουλάχιστον- βόλτες. Αν έχετε χρόνο για μια καλή βόλτα το πρωί με νέα ερεθίσματα σε μυρωδιές και διαδρομές, τότε ο σκύλος θα κοιμάται το μεγαλύτερο μέρος του πρωινού γαλήνιος.

Φύγετε όσο πιο αθόρυβα γίνεται. Θα σας καταλάβει, αλλά δεν χρειάζεστε το δράμα: «ο μπαμπούλης πρέπει να φύγει, να πάει να δουλέψει να σου φέρει κονσερβάκι και ξηρά τροφή. Να είσαι φρόνιμο σκυλάκι. Μουτς, μουτς (σφιχτή αγκαλιά)». Φύγετε αθόρυβα, επιστρέψτε αθόρυβα και ήρεμα. Σε λίγα λεπτά αφού επιστρέψετε από την δουλειά, μπορείτε να γίνετε πιο έντονοι στην συμπεριφορά σας.

Αν αφήσετε ένα ρούχο σας κάπου κοντά που κοιμάται (όχι στο κρεβάτι του, δεν θέλετε να δένεται με τα αντικείμενά σας τόσο πολύ), θα νιώσει έξτρα ασφάλεια, ενώ αντίστοιχα ένα μπαλάκι/παιχνίδι με δοντάκια ή τρύπες όπου μπαίνει ξηρά τροφή, μπορεί να είναι μια ευχάριστη ασχολία για λίγη ώρα.

Αν τα συμπτώματα αποχωρισμού κρατήσουν πάνω από μερικές εβδομάδες (η σταδιακή αλλαγή του προγράμματος πριν αλλάξει απότομα πάντα βοηθάει), τότε μπορείτε να χρειαστείτε και την συνδρομή του κτηνίατρου, ώστε να δώσετε μια ήπια αγωγή. Συνήθως ένα σκυλί σε 2-3 εβδομάδες έχει μπει στο νέο πρόγραμμα και όπως πάντα θα σας περιμένει έξω από την πόρτα κουνώντας την ουρά του, με ένα βλέμμα αγάπης σαν να μην έχει αλλάξει τίποτα.

Πηγή: in.gr

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου