Συμπαράσταση, συγχώρηση και σύμπνοια. Τρεις λέξεις με την πρόθεση συν, με βαθύ νόημα για κάθε πολίτη του κόσμου. Τρεις έννοιες απολύτως σημαντικές για κάθε είδους κοινότητα, πόσο μάλλον για μία σχολική. Τρία παράσημα που φέρει πλέον το 3ο Γυμνάσιο Ωραιοκάστρου στη Θεσσαλονίκη, το οποίο συγκαταλέγεται στα πρώτα «Σχολεία ΣΥΝ» της χώρας μας!
Πρόκειται για μία εξαιρετικά σημαντική διάκριση για τη συγκεκριμένη σχολική μονάδα, η οποία ήρθε μέσα από την επιμόρφωση δύο εκπαιδευτικών της, της φιλολόγου Χρύσας Γερασίμου και της θεολόγου Αρίστης Χατζηιορδάνου.
Οι δύο εκπαιδευτικοί
Μέσα από το εξειδικευμένο πρόγραμμα του υπουργείου Παιδείας και του ΚΕΔΙΒΙΜ του ΑΠΘ για τα «Σχολεία ΣΥΝ», το οποίο πανευρωπαϊκά υλοποιήθηκε για πρώτη φορά στην Ελλάδα, οι εκπαιδευτικοί επιμορφώνονται ουσιαστικά για να χτίσουν την ψυχική ανθεκτικότητα των μαθητριών και των μαθητών τους.
Στο επίκεντρο της επιμόρφωσης που ξεκίνησε τον Σεπτέμβριο του 2025 και ολοκληρώθηκε τον περασμένο Ιούνιο, βρέθηκε η διαχείριση ζητημάτων γύρω από την απώλεια προσώπων, του πένθους, ασθενειών, φυσικών καταστροφών, προβλημάτων υγείας, συμπερίληψης και κοινωνικής προσβασιμότητας.
Μέσα από αυτή τη διάκριση, αναδεικνύεται η σημασία της δημιουργίας ενός σχολείου που είναι ανοικτό για όλους, μία σχολική κοινότητα με βαθειά ενσυναίσθηση, φροντίδα και στήριξη όλων των μελών της.
Στο πρόγραμμα εντάχθηκαν 45 σχολεία της Κεντρικής Μακεδονίας εκ των οποίων τα τρία έλαβαν την πιστοποίηση «Σχολεία ΣΥΝ». Το πρόγραμμα ξεκίνησε από την κ. Πελη Γαλίτη - Κυρβασίλη, συντονίστρια του προγράμματος «Αγωγή στη Συγχώρηση» στην Ελλάδα, ερευνήτρια στο Τμήμα Παιδαγωγικής Ψυχολογίας του University of Wisconsin - Madison U.S.A και της εκπαιδευτικού Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης Ηρώς Ψηφίδου.
Επιστημονικός Υπεύθυνος του προγράμματος είναι ο κ. Πέτρος Παναγιωτόπουλος, αναπληρωτής καθηγητής του τμήματος Θεολογίας του ΑΠΘ.
Στο πλαίσιο της υλοποίησης του συγκεκριμένου προγράμματος, οι δύο επιμορφούμενοι συνεργάστηκαν με το Πανεπιστήμιο Κύπρου και την εκπαιδευτικό, κ. Ξένια Στυλιανού.
«Ξεχωρίζω αυτό το πρόγραμμα γιατί πολύ απλά θεωρώ ότι μας προάγει ως ανθρώπους»
Η φιλόλογος του 3ου Γυμνασίου Ωραιοκάστρου, Χρύσα Γερασίμου, είναι μία από τις δύο εκπαιδευτικούς του σχολείου οι οποίες πέτυχαν αυτή τη διάκριση. Η ίδια, μιλώντας στα Μακεδονικά Νέα, εξήγησε ότι το συγκεκριμένο πρόγραμμα ξεχωρίζει από τα υπόλοιπα στα οποία συμμετέχει η ίδια και οι συνάδελφοί της.
«Συμπαράσταση, συγχώρηση και συμπόνια. Και οι τρεις λέξεις ξεκινούν με το ΣΥΝ. Είναι λοιπόν ένα θετικό πρόσημο που βάζουμε μπροστά από τα σχολεία μας και στην ουσία το σχολείο ΣΥΝ είναι ένα σχολείο το οποίο είναι ανοιχτό προς όλα τα παιδιά και ιδιαίτερα σε παιδιά τα οποία πενθούν ή αντιμετωπίζουν κάποια άλλη απώλεια ή τραύμα στη ζωή τους και στους μαθητές μας, αλλά και στις οικογένειές τους. Είναι ένα σχολείο ανοιχτό που έχει σκοπό να συμπαρασταθεί σε αυτά τα παιδιά. Το πρόγραμμα αυτό το αγκάλιασε με πολύ αγάπη ο Περιφερειακός Διευθυντής Εκπαίδευσης Κεντρικής Μακεδονίας, Αλέξανδρος Κόπτσης, το οποίο βρήκε εξαιρετικό ως θέμα. Είχαν βάλει και ως προϋπόθεση, οι εκπαιδευτικοί που θα επιλεχθούν να έχουν παρακολουθήσει και μια άλλη επιμόρφωση, την «Αγωγή στη Συγχώρηση». Είναι ένα άλλο καινοτόμο πρόγραμμα, στο οποίο εμείς έχουμε επιμορφωθεί και κάνουμε στο σχολείο μας τα τελευταία επτά χρόνια», ανέφερε.
Η κ. Γερασίμου υποστήριξε ότι στη διάρκεια της χρονιάς, εάν προέκυπτε οποιοδήποτε θέμα στο σχολείο, προσπαθούσαν να εφαρμόσουν όλα όσα παρακολουθούσαν στην επιμόρφωσή τους.
«Προσπαθούμε να εξοικειώσουμε τα παιδιά με την έννοια του πένθους και του θανάτου. Δεν περιμένουμε τη στιγμή που απευχόμαστε να συμβεί κάτι. Οπότε και εγώ έκανα ένα project στο μάθημα της Ηλιάδας, στη Β’ Γυμνασίου. Πώς πενθεί ο Αχιλλέας όταν χάνει τον αγαπημένο του φίλο, Πάτροκλο. Πώς πενθεί ο Πρίαμος που χάνει τον γιο του, Έκτορα. Συγκρίναμε, είδαμε πώς τα δύο πένθη ήταν διαφορετικά. Πώς συναντήθηκαν τελικά, όταν ο Πρίαμος φυλάει τα χέρια του Αχιλλέα. Οπότε τα παιδιά έχουν εργαλεία. Αυτό μάθαμε μέσα από την επιμόρφωση, ότι δεν περιμένουμε να μας συμβεί κάτι κακό για να μιλήσουμε στα παιδιά για τον θάνατο, για το πένθος, την απώλεια. Αλλά δουλεύουμε όλο το προηγούμενο διάστημα για να χτίσουμε αυτό που λέμε ψυχική ανθεκτικότητα. Τα παιδιά, όσο και αν μας φαίνεται παράξενο, οι έφηβοι, ενδιαφέρονται για ότι έχει σχέση με τον θάνατο. Εκφράστηκαν, τους έβαλα να σκεφτούν πώς οι ίδιοι θα πενθούσαν έναν φίλο τους. Είναι κάτι πολύ μακρινό ο θάνατος για εσάς, τους λέω, αλλά παρ' όλα αυτά, με όλα αυτά που συμβαίνουν, είναι γύρω μας», πρόσθεσε.
Η ίδια επισήμανε ότι το πρόγραμμα αυτό θα φέρει εξαιρετικά αποτελέσματα στις σχολικές κοινότητες και θα βοηθήσει στην περαιτέρω ένταξη των παιδιών και στην ενσωμάτωσή τους στο σχολείο.
«Πένθος μπορεί να βιώνουν τα παιδιά και με άλλες μορφές. Το παιδί που χωρίζουν οι γονείς του και χάνει την οικογένειά του. Έχουμε επίσης εκτός από τα παιδιά που πενθούνε και τα παιδιά με χρόνια νοσήματα. Και εκεί έχουμε μία απώλεια. Ένα παιδί που εμφανίζει διαβήτη πενθεί τη χαμένη του υγεία. Πρέπει να μάθει να ζει με ένα πολύ σοβαρό πρόβλημα. Οπότε κάτω από την ομπρέλα των σχολείων ΣΥΝ είναι και αυτά. Είναι και τα παιδιά που εμφανίζουν κάποιο χρόνιο νόσημα και είχαμε τέτοιες περιπτώσεις παιδιών που εμφάνισαν κάποιο χρόνιο νόσημα και τα προσεγγίσαμε και προσπαθήσαμε να τα στηρίξουμε. Άρα είναι πολύ σημαντικό να εκπαιδευτούν τα παιδιά, να αποκτήσουν αυτό που λέμε ψυχική ανθεκτικότητα, να μάθουν να διαχειρίζονται τα τραύματά τους και όλες τις δυσκολίες που θα αντιμετωπίσουνε στη ζωή τους», είπε.
Η φιλόλογος δήλωσε ότι το συγκεκριμένο πρόγραμμα «σε προάγει ως άνθρωπο για να μπορέσεις μετά να καταφέρεις να κάνεις κάτι και με τα παιδιά. Να μην είναι δηλαδή μόνο κάποια πράγματα θεωρητικά. Να τα δουν τα παιδιά και στην πράξη. Γιατί οι έφηβοι είναι πάρα πολύ αυστηροί. Καταλαβαίνουν πότε είσαι ειλικρινής και πότε δεν είσαι».
«Ήταν μαθήματα ζωής»
Η θεολόγος του 3ου Γυμνασίου Ωραιοκάστρου, Αρίστη Χατζηιορδάνου, είναι η δεύτερη καθηγήτρια που συμμετείχε στο πρόγραμμα «Σχολεία ΣΥΝ». Όπως αποκάλυψε η ίδια στα Μακεδονικά Νέα, η απώλεια είναι ένα ζήτημα που την αφορά προσωπικά, καθώς είπε ότι από μικρή ηλικία βίωσε το πένθος και επιθυμία της είναι να ασχοληθεί περαιτέρω με τη διαχείρισή του και πώς μπορεί να βοηθήσει τα παιδιά που το βιώνουν.
«Όλη τη χρονιά είχαμε επιμορφώσεις. Ήταν μαθήματα ζωής πραγματικά. Πρόκειται για θέματα που αφορούν στη διαχείριση της απώλειας και μέσα στην οικογένεια, όπως ο θάνατος του πατέρα, της μητέρας, του παππού, της γιαγιάς, ή ακόμα και παιδιού. Είχαν να κάνουν και με καταστροφικά γεγονότα. Το θέμα της απώλειας, του θανάτου, είναι ένα θέμα που πολλούς τους κρατά απέναντι. Δεν θέλουν να το προσεγγίσουν. Θεωρούν ότι είναι κάτι έξω από αυτούς. Κι όμως, αυτά τα γεγονότα είναι μέσα στη ζωή. Προσπαθούμε έτσι και ως εκπαιδευτικοί να τα προσεγγίσουμε, να βοηθήσουμε στην αγωγή των παιδιών πάνω σε αυτά τα θέματα, για να μπορούν και τα ίδια να εντάσσονται καλύτερα μέσα στο σχολικό περιβάλλον και εμείς ως εκπαιδευτικοί να τα προσεγγίσουμε λίγο καλύτερα. Επίσης, άλλα θέματα ήταν η ένταξη των παιδιών με αναπηρία στο σχολείο. Πολύ σημαντικό και αυτό. Δεν είναι δηλαδή μόνο η προσβασιμότητα σε ένα χώρο, αλλά και η προσβασιμότητα στην σχολική κοινότητα. Επίσης, το άρρωστο παιδί, ο παιδικός καρκίνος. Επιστρέφουν κάποια παιδιά που έχουν περάσει από τέτοιες θεραπείες στο σχολείο. Πώς θα τα προσεγγίσουν οι συμμαθητές τους; Πώς θα τα προσεγγίσουν ακόμα και οι εκπαιδευτικοί που είναι στη τάξη τους; Είναι πάρα πολύ σημαντικό να γνωρίζουμε πέρα από το προσωπικό στοιχείο», είπε και πρόσθεσε:
«Επίσης, η ανακουφιστική φροντίδα. Πώς δηλαδή άνθρωποι βρίσκουν παρηγοριά, καταφύγιο, όχι μόνο οι ίδιοι που έχουν κάποιο θέμα υγείας αλλά και οι συγγενείς τους. Είναι πολύ σημαντικό και το οικογενειακό τους και το συγγενικό τους περιβάλλον να αγκαλιάζει τους ανθρώπους αυτούς και να τους δίνει την καλύτερη φροντίδα. Επίσης, η ψυχική ανθεκτικότητα. Μεγάλο κεφάλαιο και φυσικά η συγχώρεση. Ένα σχολείο που τους χωράει όλους. Πώς διαχειριζόμαστε τα τραύματα, πως διαχειριζόμαστε κάποια αρνητικά συναισθήματα. Η καλλιέργεια της συγχώρεσης, αυτόν τον συγχωρώ, ανοίγω την καρδιά μου να δεχτώ τον άλλον δίπλα μου, να χωρέσουμε όλοι μαζί. Το παιδί αυτό πρέπει να μάθει ότι δεν είναι μόνο του ακόμα και μια δυσκολία να έχει στο οικογενειακό περιβάλλον, το σχολείο του είναι εκεί, ο εκπαιδευτικός είναι δίπλα του».
Η κ. Χατζηιορδάνου τόνισε ότι με τη συμμετοχή της σε επιμορφωτικά προγράμματα, στόχος είναι να εκπαιδευτούν οι καθηγητές και να μεταφέρουν στην πράξη τις γνώσεις τους, στα παιδιά τους, βιολογικά και μη, αναφερόμενη στη μαθητική κοινότητα.
«Θέλουμε να πιστεύουμε ότι θα βάλουμε ένα λιθαράκι σε αυτή την προσπάθεια. Ό,τι κάνουμε, το κάνουμε για τα παιδιά μας, όχι μόνο τα βιολογικά και για εμάς τους ίδιους, γιατί πρώτα εμείς ήδη εκπαιδευόμαστε σε όλα αυτά και μετά τα δίνουμε στους μαθητές μας. Αλλά και οι μαθητές μας είναι παιδιά μας. Για τη διαχείριση του πένθους και της απώλειας, πολλοί εκπαιδευτικοί ψάχνουν να βρουν λύσεις από εξωτερικούς παράγοντες, επιστημονικούς, που καλοί και ευλογημένοι είναι και αυτοί και η επιστήμη σίγουρα μας δίνει πάρα πολλά εφόδια. Όμως και η πίστη μας στον Θεό, η Ορθόδοξη Διδασκαλία, η παράδοσά μας και ο ελληνικός πολιτισμός, έχουν να προσφέρει πολλά στα θέματα αυτά και αν δεν ήταν και η Περιφερειακή Εκπαίδευση Κεντρικής Μακεδονίας να αγκαλιάσει όλη αυτή την προσπάθεια, τότε ίσως μιλούσαμε λίγο δύσκολα για αυτά τα θέματα. Αυτό μας δίνει την ελευθερία να κινούμαστε και εμείς λίγο πιο ελεύθερα», κατέληξε η ίδια.
Από κοινού, οι δύο εκπαιδευτικοί, διαμήνυσαν ότι σε κάθε προσπάθεια που γίνεται στο σχολείου τους και στις συμμετοχές τους στα επιμορφωτικά προγράμματα για την ψυχική ανθεκτικότητα των παιδιών, στέκεται αρωγός ο διευθυντής του 3ου Γυμνασίου Ωραιοκάστρου, Δημήτρης Δεληγιάννης.
«Εάν δεν ήταν αυτός, δεν θα γινόταν τίποτα», δήλωσαν χαρακτηριστικά.
Το πρόγραμμα «Σχολείο ΣΥΝ» αναμένεται να εφαρμοστεί και σε άλλα σχολεία της χώρα μας με την έναρξης της νέας σχολικής χρονιάς. Το καινοτόμο αυτό επιμορφωτικό πρόγραμμα εντάσσεται στο πανευρωπαϊκό δίκτυο Compassionate Schools, το οποίο προωθεί την ουσιαστική προετοιμασία των σχολικών μονάδων στην αντιμετώπιση θεμάτων απώλειας και πένθους.
Γαβριήλ Χατζηνόπουλος
Πηγή: Μακεδονικά Νέα
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου