Δώδεκα χρόνια μετά τη δημοσίευση των Εθνικών Διατροφικών Οδηγιών, το υπουργείο Υγείας συγκρότησε ομάδα 48 επιστημόνων διαφόρων ειδικοτήτων από πανεπιστήμια της χώρας, οι οποίοι μελέτησαν τα νέα δεδομένα που προκύπτουν από έρευνες σε μεγάλα αντιπροσωπευτικά δείγματα πληθυσμού. Αποφασίστηκε, λοιπόν, να επικαιροποιηθούν πολλά σημεία των υπαρχουσών οδηγιών. Οι επίσημες έντυπες οδηγίες θα κυκλοφορήσουν τον Σεπτέμβριο, όμως ήδη παρουσιάστηκαν στο πλαίσιο της Εθνικής Δράσης κατά της Παιδικής Παχυσαρκίας, υπό την αιγίδα του υπουργείου Υγείας και της UNICEF.
Τι έδειξαν τα νέα δεδομένα;
Οι επιστήμονες διαπίστωσαν ότι οι Έλληνες, ακόμη και οι μεγαλύτερης ηλικίας, απομακρύνονται όλο και περισσότερο από το παραδοσιακό μεσογειακό μοντέλο διατροφής.
Παράλληλα:
• Τρώμε περισσότερο και κινούμαστε λιγότερο.
• Τα παιδιά και οι έφηβοι στρέφονται όλο και περισσότερο στο πρόχειρο και επεξεργασμένο φαγητό.
• Η σωματική δραστηριότητα παραμένει χαμηλή.
• Η κατανάλωση αλατιού, κυρίως του «κρυφού» αλατιού, είναι αυξημένη.
• Οι έγκυοι τρέφονται κάπως καλύτερα, όμως ο αποκλειστικός θηλασμός διακόπτεται νωρίς.
• Οι γυναίκες στην εμμηνόπαυση προσλαμβάνουν λιγότερο ασβέστιο και βιταμίνη D από όσο χρειάζονται.
Πώς αντιμετωπίζεται η παιδική παχυσαρκία;
Η παιδική παχυσαρκία παραμένει ένα από τα σοβαρότερα προβλήματα δημόσιας υγείας στην Ελλάδα. Οι νέες διατροφικές οδηγίες περιλαμβάνουν ειδική ενότητα για παιδιά και εφήβους, βασισμένη στις συστάσεις της EFSA (Ευρωπαϊκής Αρχής για την Ασφάλεια των Τροφίμων) και άλλων μεγάλων διεθνών οργανισμών.
Τι αλλάζει στις νέες συστάσεις;
Οι νέες οδηγίες βασίζονται σε εκατοντάδες επιστημονικές μελέτες από όλο τον κόσμο, αλλά προσαρμόζονται στις ελληνικές διατροφικές συνήθειες.
Δίνουν μεγαλύτερη έμφαση:
• στη σύνδεση διατροφής και άσκησης,
• στην πρόληψη νοσημάτων,
• στη βιωσιμότητα και στο περιβαλλοντικό αποτύπωμα των τροφών,
• στην εποχικότητα και την τοπικότητα.
Παράλληλα, περιλαμβάνουν πρακτικές οδηγίες, φωτογραφίες μερίδων και πιο εύληπτες οπτικές αναπαραστάσεις των ποσοτήτων.
Για πρώτη φορά λαμβάνονται υπόψη σύγχρονες διατροφικές πρακτικές, όπως η vegan διατροφή.
Γίνεται πιο εμπεριστατωμένη αναφορά στις διατροφικές ιδιαιτερότητες της εμμηνόπαυσης.
Υπάρχει σαφής σύγκλιση με τις αντίστοιχες ευρωπαϊκές συστάσεις και αντίθεση με τις αμερικανικές (απορρίπτεται η νέα διατροφική πυραμίδα που προκρίνει το αμερικανικό υπουργείο Υγείας).
Τι αλλάζει στις οδηγίες για το κρέας;
Οι νέες συστάσεις μειώνουν αισθητά το κόκκινο κρέας.
Σύμφωνα με τις οδηγίες:
• προτείνεται έως 1 μερίδα άπαχου κόκκινου κρέατος την εβδομάδα, με τη μερίδα να αντιστοιχεί σε 100 γρ. μαγειρεμένου κρέατος,
• καθώς και 1-2 μερίδες λευκού κρέατος την εβδομάδα.
Η αύξηση της κατανάλωσης κόκκινου κρέατος συνδέεται πλέον ξεκάθαρα με αυξημένο κίνδυνο διαβήτη, καρδιαγγειακών νοσημάτων και ορισμένων μορφών καρκίνου. Οι ειδικοί συστήνουν:
Επιστρέψτε στο παραδοσιακό ελληνικό μοντέλο: μικρότερες ποσότητες κρέατος και περισσότερα λαχανικά στο πιάτο!
Βάλτε στο πιάτο ελληνικά ψαράκια
Οι νέες οδηγίες δίνουν έμφαση στα μικρά και μεσαία ψάρια των ελληνικών θαλασσών.
Η σύσταση είναι:
• 2-3 μερίδες από ποικιλία ψαριών και θαλασσινών την εβδομάδα,
• με κάθε μερίδα να αντιστοιχεί σε 150 γρ. μαγειρεμένου ψαριού.
Παράλληλα:
• περιορίζεται η κατανάλωση μεγάλων μεταναστευτικών ψαριών,
• ενώ συνιστάται μικρότερη κατανάλωση κονσερβοποιημένων ψαριών, λόγω της επεξεργασίας που υφίστανται.
Φρούτα και λαχανικά σε κάθε γεύμα
Οι ειδικοί προτείνουν καθημερινή κατανάλωση λαχανικών σε κάθε κύριο γεύμα της ημέρας.
• Προκρίνονται λαχανικά ωμά, βραστά, χόρτα και μυρωδικά, πάντα με άξονα την εποχικότητα και την τοπικότητα.
• Ναι στα παραδοσιακά μας λαδερά, ναι στις ελληνικές πίτες.
• Τα φρούτα προτιμώνται ολόκληρα και με τη φλούδα ή πολτοποιημένα (και όχι σε αποχυμωτή), για να λαμβάνουμε τις πολύτιμες φυτικές ίνες τους.
• Σημαντική καινοτομία είναι η συνεργασία με βιομηχανίες τροφίμων, ώστε οι συσκευασίες χυμού να περιοριστούν στη σωστή ημερήσια δόση, δηλαδή τα 120 ml.
Δημητριακά μόνο ολικής άλεσης και λιγότερη πατάτα
Η κατεύθυνση είναι σαφής: περισσότερα προϊόντα ολικής άλεσης, καθώς μειώνουν την εμφάνιση παθολογικών καταστάσεων και συμβάλλουν στην απώλεια βάρους.
Η κατανάλωση πατάτας και των προϊόντων της (π.χ. γλυκοπατάτα) πρέπει να περιοριστεί και να αποφεύγεται η κατανάλωση τηγανητής πατάτας.
Επιστροφή στο γιαούρτι;
Ναι – και γενικότερα στα γαλακτοκομικά ζύμωσης, για τα οποία προτείνεται κατανάλωση τουλάχιστον 1 φορά την ημέρα.
Οι νέες οδηγίες συστήνουν:
• γιαούρτι
• κεφίρ
• ξινόγαλα
• αριάνι
• και τυριά
Το άρθρο πρωτοδημοσιεύτηκε στο περιοδικό Γαστρονόμος, τεύχος 246.
Πηγή: Γαστρονόμος
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου