Πέμπτη, 26 Ιανουαρίου 2017

Ακατάλληλες οι συνθήκες για γυναίκες κρατούμενες και τα παιδιά τους

Είναι αναγκασμένες να διαβιούν σε τόσο ακατάλληλες συνθήκες, που παρά τις προσπάθειες εξανθρωπισμού, το αίτημα εξακολουθεί να είναι η ριζική αλλαγή του τρόπου έκτιση της ποινής και η εφαρμογή των εναλλακτικών ποινών που «εξοπλίζουν» για μια δεύτερη ευκαιρία ζωής μέσα στην κοινωνία.

Αυτό είναι το συμπέρασμα από την πρόσφατη επίσκεψη της Πρωτοβουλίας για τα Δικαιώματα των Κρατουμένων στις Γυναικείες Φυλακές Ελεώνα Θηβών. Η διαπίστωση; Ουσιαστικές αλλαγές δεν έχουν υπάρξει, παρά τις κάποιες μικροεπεμβάσεις. 

Κι αν οι συνθήκες είναι ακατάλληλες για ενήλικες πόσο μάλλον για τα ανήλικα που περνάνε τα πρώτα χρόνια της ζωής τους στη φυλακή, λόγος για τον οποίο καλεί το υπουργείο Δικαιοσύνης να ξαναδεί σοβαρά το νόμο για εναλλακτική έκτιση ποινών των μητέρων μικρών παιδιών, «καθώς ο πρόσφατος νόμος αποδεικνύεται κραυγαλέα ανεπαρκής και αποξενωμένος από την πραγματικότητα».

Όσο για τα προβλήματα; Τα ίδια και τα ίδια.

► Υπερπληθυσμός: μπορεί να προβλέπονται 300 θέσεις αλλά στη φυλακή στοιβάζονται σε θαλάμους 12-17 ατόμων 380 γυναίκες «επί ατέλειωτες ώρες κάθε μέρα, επί ατέλειωτες μέρες, επί ατέλειωτα χρόνια εγκατάλειψης». Μεταξύ αυτών 33 με ισόβια κάθειρξη.

► Για να θυμηθούμε ότι η φυλακή είναι ταξική και αφορά τους πιο φτωχούς: σχεδόν οι μισές, οι 180 είναι άπορες και λαμβάνουν –μόνο αυτές- τα βασικότερα είδη υγιεινής από την κοινωνική υπηρεσία.

► Η Πρωτοβουλία κάνει λόγο για «τους δικαστές που εύκολα στέλνουντοξικοεξαρτημένες στη φυλακή αντί σε δομές θεραπείας που ούτως ή άλλως δεν επαρκούν»: Οι 55 είναι εξαρτημένες, από τις οποίες 8 συμμετέχουν στην κοινότητα απεξάρτησης.

► Κι ακόμη για δικαστές «που εξίσου εύκολα τριπλασίασαν τα νεαρά κορίτσιαμετεφηβικής ηλικίας που έστειλαν στη φυλακή μέσα σ’ ένα χρόνο»: Σε ειδική πτέρυγα κρατούνται 12 κορίτσια μετεφηβικής ηλικίας 18-21 ετών (στην αρχή του 2016 ήταν 4).

► Και τι άλλο να πει κανείς για τις 11 μωρομάνες που ζουν με τα 11 μωρά τους ηλικίας μέχρι τριών ετών σε μία ημιυπόγεια πτέρυγα: 

«Είναι μητέρες που είτε «επέλεξαν» να μην αποχωριστούν τα μωρά τους είτε δεν διέθεταν άλλη εναλλακτική πέρα από την απειλή να σταλούν τα παιδιά τους σε ίδρυμα. Είναι η σκληρή πραγματικότητα που αποδεικνύει το ατελές της νομοθετικής παρέμβασης Παρασκευόπουλου, κατά την οποία μητέρες παιδιών μέχρι 8 ετών που εκτίουν ποινή μικρότερη των 10 ετών είναι αποφυλακιστέες. Από τότε, με βάση αυτή τη διάταξη, αποφυλακίσθηκε μόνο μία μητέρα, ενώ διανύουμε τον δεύτερο χρόνο εφαρμογής της. Εξακολουθούν να παραμένουν έγκλειστες...».

► Αλλά υπάρχουν και οι άλλες μάνες. Περίπου 60 ακόμη μητέρες μικρών παιδιών που πήραν την σκληρή απόφαση, να στερηθούν τα παιδιά τους επειδή μπορούσαν να τα αφήσουν σε κάποιο μέλος της οικογένειάς τους θεωρώντας τον εγκλεισμό μαζί τους χειρότερη επιλογή.

«Τα παιδιά τους μεγαλώνουν αποξενωμένα βίαια από τη μάνα τους, με όλες εκείνες τις συνέπειες που έχει περιγράψει το σύνολο της ψυχιατρικής ανά τους αιώνες. Η θλίψη τους για τη στέρηση των παιδιών τους, αλλά κυρίως για τα ίδια τα παιδιά τους που μεγαλώνουν με τη στέρηση της μάνας τους είναι κυρίαρχη...».

► Ιατροφαρμακευτική περίθαλψη: Λίγες ειδικότητες γιατρών καλύπτονται οργανικά, ενώ ο εθελοντισμός καλύπτει πάγια κενά των υπηρεσιών υγείας. Παρά τις αυξημένες ανάγκες ψυχικής υποστήριξης των μητέρων και των μωρών, η υποστήριξη παρέχεται κατόπιν αιτήματος και όχι ως πάγια υπηρεσία με αποτέλεσμα «λόγω της γενικότερης άγνοιας, παθητικότητας και αδράνειας των κρατουμένων να παραμένουν αβοήθητες πολλές εξ αυτών, εις βάρος τόσο των ίδιων όσο και των παιδιών τους».

► Στις συνθήκες διαβίωσης ο λόγος έχει μία περιγραφή: ψύχος. «Το καλοριφέρ λειτουργεί 2 ώρες το βράδυ, με αποτέλεσμα οι κρατούμενες να ζουν σε συνθήκες ψυγείου. Ο διευθυντής διευκρίνισε ότι όταν κάνει πολύ κρύο, το καλοριφέρ ανάβει για άλλες δύο ώρες και στις 12:30 το μεσημέρι...».

► Μπορεί να λειτουργεί Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας όπου φοιτούν 40 μαθήτριες, και μερικές ακόμη γυναίκες να συμμετέχουν σε προγράμματα κατάρτισης ωστόσο η Πρωτοβουλία κάνει λόγο για «300 γυναίκες-σκιές, που η φυλακή μετά το πέρας της τιμωρίας τους, θα τις αδειάσει στην κοινωνία από άποψη εφοδίων ζωής ακριβώς στο σημείο που μπήκαν, με επιπλέον το στίγμα της φυλακής και το τραύμα απ’ αυτή»...

Στην αναφορά της από την επίσκεψη στις Γυναικείες Φυλακές η Πρωτοβουλία εκθέτει τους προβληματισμούς της για τα επισκεπτήρια που «μάλλον υποσκάπτουν περαιτέρω τις ήδη τραυματισμένες οικογενειακές σχέσεις», αναγνωρίζει τις αλλαγές που έχουν γίνει για να εξωραϊστεί ο χώρος, απευθύνει σοβαρές προτάσεις και καθώς διαπιστώνει ότι «η λεγόμενη επανένταξη δεν υφίσταται ούτε ως διαδικασία πίσω από τα κάγκελα ούτε ως δομές έξω απ αυτά» ζητά την εφαρμογή εναλλακτικών του εγκλεισμού μέτρων.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου